Siparişler

Sipariş, müşteriye verdiğin teslim sözüdür. Malın ne zaman, hangi fiyattan ve hangi miktarda gideceğini kayda alırsın; hazırlık ve sevkiyat sürecini durum üzerinden takip edersin. Stok ve cari hesap ancak fatura kesildiğinde etkilenir.

Ne İşe Yarar?

• Müşteri siparişini kalem kalem kaydeder, teslim ve ödeme vadesi verirsin.
• Siparişin hangi aşamada olduğunu durum rozetinden görürsün.
• Stok yetmediğinde uyarı alır, siparişi yine de kaydedersin.
• Müşteriden avans/kapora alır, cari hesabına işlersin.
• Siparişi tamamen ya da parça parça faturalarsın.
• Sipariş fişini yazdırır veya paylaşırsın.
• B2B portalından gelen siparişleri onaylar ya da reddedersin.

Yeni Sipariş Oluşturma

1. "Satış → Siparişler" ekranında **"Yeni Sipariş"**e bas.
2. **"Tarih"**i kontrol et.
3. "Ödeme Vadesi" ve **"Teslim Tarihi"**ni gir (ikisi de isteğe bağlıdır).
4. "Cari Hesap" alanından müşteriyi seç (F4). Bakiyesi alanın altında görünür.
5. **"Depo"**yu seç — malın çıkacağı depo budur.
6. "KDV Dahil" anahtarını ayarla.
7. Sağdaki "Kalemler" bölümünden ürünleri ekle (F2 ile arama/barkod).
8. Gerekiyorsa "Toplamlar" bölümünden genel iskonto uygula.
9. **"Sipariş Oluştur"**a bas (F12).

Yeni sipariş "Hazırlanıyor" durumunda açılır.

Müşteri mal iade edecekse "İade Siparişi" anahtarını aç; sipariş iade olarak işaretlenir ve faturaya dönüştüğünde satış iade faturası kesilir.

Alanlar

Sipariş Durumları

Sipariş detayının üstündeki adım çubuğu Hazırlanıyor → Yolda → Teslim Edildi ilerlemesini gösterir. Sipariş beklemedeyse veya iptalse çubuk yerine turuncu/kırmızı bir bilgi şeridi çıkar.

"Teslim Edildi" durumu iki yoldan oluşur: siparişin tamamı faturalandığında otomatik olarak, ya da "Yola Çıkar → Teslim Et" adımlarıyla elle. Elle teslim ettiğin siparişin faturası hâlâ kesilmemiş olabilir — bu durumda detayda "Faturaya Dönüştür (Tam)" düğmesi görünmeye devam eder.

Sipariş Detayında Yapabileceklerin

Sol paneldeki "İşlemler" kartı, siparişin durumuna göre şu düğmeleri gösterir:

• "Düzenle" — kalem, miktar, fiyat ve tarihleri değiştirir. Yalnızca sevkiyatı başlamamış siparişlerde (Hazırlanıyor, Onay Bekliyor, Beklemede, Tedarik Bekleniyor) çıkar. Değiştirdikten sonra **"Değişiklikleri Kaydet"**e basarsın; vazgeçmek için "Düzenlemeyi İptal Et".
• "Avans / Kapora Al" — müşteriden peşinat alır (aşağıya bak).
• "Yola Çıkar" — siparişi "Yolda" durumuna geçirir.
• "Teslim Et" — siparişi "Teslim Edildi" durumuna geçirir. Bu düğme yalnızca durumu işaretler, fatura kesmez.
• "Beklet" — nedenini yazıp siparişi "Beklemede"ye alırsın. Geri açmak için "Serbest Bırak".
• "Faturaya Dönüştür (Tam)" ve "Kısmi Faturala" — faturalama akışı için Siparişi Faturalama sayfasına bak.
• "Yazdır / Paylaş" — sipariş fişini açar; yazdırabilir veya paylaşabilirsin.
• "Şablonla Yazdır (A4)" — şablon seçerek A4 çıktı alırsın.
• "İptal Et" ve "Sil".

Sayfanın altındaki etkinlik paneli, sipariş üzerinde yapılan işlemleri ve eklenen notları listeler.

Stok Yetmediğinde

Şube ayarlarında "Siparişte Stok Rezerve Et" açıksa, sipariş girerken kalemlerin kullanılabilir stoğu kontrol edilir. Kullanılabilir stok, elindeki maldan diğer açık siparişlerin ayırdığı miktar düşülerek hesaplanır.

Yetersizlik varsa kalemlerin üstünde sarı bir "Stok yetersiz uyarısı" kutusu çıkar ve her ürün için istenen/kullanılabilir miktarı gösterir. Bu bir engel değildir — siparişi yine kaydedebilirsin, tedarik bekleyebilir.

Stok yetmeyen sipariş "Tedarik Bekleniyor" durumuna geçebilir. Faturalama sırasında stok açığı varsa sistem seni tedarik (alış faturası) adımına yönlendirir; bu akışın ayrıntısı Alış Faturası sayfasındaki "Siparişten Tedarik" bölümünde anlatılır.

Avans / Kapora Alma

Müşteri sipariş verirken peşinat bırakıyorsa:

1. Sipariş detayında **"Avans / Kapora Al"**a bas.
2. **"Tutar"**ı gir.
3. **"Ödeme Türü"**nü seç: "Nakit (Kasa)" veya "Banka / Havale".
4. İlgili kasayı ya da banka hesabını seç. Havalede istersen referans no yazabilirsin.
5. **"Avans Al"**a bas.

Avans, müşterinin cari hesabına alacak olarak işlenir ve kasaya/bankaya giriş yapar. Fatura kesildiğinde kalan tutar tahsil edilir.

"Tedarikçiye direkt ödendi (kasaya girmez)" kutusunu işaretlersen kapora kasana girmez; hem müşterinin sana olan borcundan hem senin tedarikçiye olan borcundan düşer.

Alınan avanslar sipariş detayının üstünde "Alınan Avanslar" kartında tarih ve tutarlarıyla listelenir.

Tahmini Kâr

Maliyet verisi olan siparişlerde ve finans görüntüleme yetkin varsa detayın üstünde "Tahmini Kâr" kartı çıkar: KDV hariç net gelir, tahmini kâr ve kâr marjı.

Buradaki maliyet, siparişin girildiği andaki birim maliyettir. Gerçekleşen kâr fatura kesildiğinde kesinleşir.

Faturalama

Sipariş faturası fatura ekranında kesilir; sipariş ekranı yalnızca hangi kalemlerin ne kadarının faturalanacağını sorar. Tam faturalama, kısmi faturalama, teslimat teyidinden faturalama ve toplu faturalama akışlarının tamamı için Siparişi Faturalama sayfasına bak.

Kısaca:

• "Faturaya Dönüştür (Tam)" — siparişin faturalanmamış tüm kalemlerini fatura ekranına taşır.
• "Kısmi Faturala" — kalem kalem miktar seçip yalnızca o kadarını faturalarsın; sipariş açık kalır ve "Kısmi Gönderildi" olur.
• Fatura kesinleşmeden siparişte hiçbir şey değişmez.

B2B Siparişleri

B2B portalından gelen siparişler "Onay Bekliyor" durumunda listeye düşer ve sipariş numarasının yanında mavi "B2B" rozetiyle görünür.

Listede satıra sağ tıklayıp "Onayla" dersen sipariş "Hazırlanıyor"a geçer; "Reddet" dersen iptal edilir. Birden fazla siparişi işaretleyip "Toplu Onayla" / "Toplu Reddet" de kullanabilirsin.

Filtre satırındaki "Kaynak" alanından yalnızca B2B veya yalnızca ERP siparişlerini listeleyebilirsin.

Satın Alma Siparişinden Farkı

Bu ekrandaki siparişler müşteriden aldığın satış siparişleridir. Tedarikçiye verdiğin siparişler ayrı bir ekranda tutulur: "Satın Alma Siparişleri".

Satın alma siparişi bir taahhüt belgesidir; stok ve cari etkisi ancak "Alış faturasına dönüştür" dediğinde oluşur. Taslak bir satın alma siparişini tedarikçiye ilettiğinde "Tedarikçiye geç" düğmesiyle işaretlersin.

Listeyi Takip Etme

Üstteki dört kart Toplam, Hazırlanan, Yolda ve Teslim Edilen sipariş sayılarını ve tutarlarını gösterir.

Filtre satırından Durum, Kaynak (B2B / ERP), Başlangıç Tarihi, Bitiş Tarihi ve Personel'e göre süzersin. Arama kutusu sipariş numarası ve açıklama içinde arar.

Sütun başlığına tıklayarak Tarih, Sipariş No, Müşteri, Durum ve Toplam'a göre sıralarsın; seçtiğin sıralama hatırlanır.

Satırları işaretlediğinde üstte toplu işlem çubuğu belirir: "Toplu Onayla", "Toplu Reddet", "Toplu Faturala" ve "Toplu Yazdır".

"Analitik" düğmesi sipariş hareketlerinin özet analizini açar.

Dikkat

• Sipariş kaydetmek stok düşürmez, cari hesaba borç yazmaz. Bunlar yalnızca faturayla olur.
• Sevkiyatı başlamış ("Yolda") veya teslim edilmiş siparişte düzenleme düğmesi çıkmaz.
• İptal edilmiş sipariş faturalamayla geri açılmaz.
• "Sil" geri alınamaz. Müşteri vazgeçtiyse silmek yerine "İptal Et" kullan — iptal nedeni kayıtta kalır.
• Sipariş kalemlerini sonradan artırırsan ve stok yetmiyorsa sipariş yeniden "Tedarik Bekleniyor" durumuna geçebilir.